Ẩn dụ

Nhấn vào đây để tải về
Nhắn tin cho tác giả
Báo tài liệu sai quy định
Mở thư mục chứa tài liệu này
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Quốc Việt (trang riêng)
Ngày gửi: 20h:43' 27-03-2012
Dung lượng: 1.5 MB
Số lượt tải: 6
Số lượt thích: 0 người
NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG THẦY CÔ GIÁO
VÀ CÁC EM
VỀ DỰ BUỔI SINH
HOẠT CỤM HÔM NAY
Nhân hóa là gì ? Có mấy kiểu nhân hóa ? Hãy kiểu ra ?
KIỂM TRA BÀI CŨ
Bài tập : Câu nào sau đây có sử dụng nhân hóa ? Và cho biết nó thuộc kiểu nhân hóa nào ?
a. Hai cái bàn này dài như nhau.
b. Ngày Huế đổ máu.
c. Chim sơn ca hót thật hay.
d. Buồn trông con nhện giăng tơ
Nhện ơi, nhện hỡi, nhện chờ mối ai ?
x
 Trò chuyện, xưng hô với vật như đối với người.
ẨN DỤ
I. Ẩn dụ là gì ?
a) Anh đội viên nhìn Bác
Càng nhìn lại càng thương
Người Cha mái tóc bạc
Đốt lửa cho anh nằm.
(Minh Huệ)
1. Ví dụ : sgk / 68
Cụm từ người cha dùng để chỉ ai ?
Vì sao có thể ví như vậy ?
Tiếng Việt
Tiết : 95
Vỡ gi?a Bỏc v ngu?i cha cú nột tuong d?ng
Ví Bác Hồ như người cha có tác dụng gì ?
Gợi hình ảnh cụ thể, gần gũi, chân thực và tạo cảm xúc.
ẨN DỤ
I. Ẩn dụ là gì ?
a) Anh đội viên nhìn Bác
Càng nhìn lại càng thương
Người Cha mái tóc bạc
Đốt lửa cho anh nằm.
(Minh Huệ)
1. Ví dụ : sgk / 68
Thắp là chỉ hiện tượng gì của hoa râm bụt ?
Tiếng Việt
Tiết : 95
b) Về thăm nhà Bác làng Sen,
Có hàng râm bụt thắp lên lửa hồng.
(Nguyễn Đức Mậu)
Cách nói ẩn dụ này có tác dụng gì ?
Tăng sức gợi cảm
Tăng sức gợi hình
ẨN DỤ
I. Ẩn dụ là gì ?
Anh đội viên nhìn Bác
Càng nhìn lại càng thương
Người Cha mái tóc bạc
Đốt lửa cho anh nằm.
1. Ví dụ : sgk / 68
Tiếng Việt
Tiết : 95
Cách nói ẩn dụ và cách nói so sánh có gì giống và khác ?
Bác Hồ như người cha

Đốt lửa cho anh nằm.
Giống : Điều so sánh Bác Hồ với người cha.
A
TSS
B
Khác : Câu thơ có sử dụng ẩn dụ đã lược bỏ vế A cùng từ so sánh.
ẨN DỤ
I. Ẩn dụ là gì ?
a) Anh đội viên nhìn Bác
Càng nhìn lại càng thương
Người Cha mái tóc bạc
Đốt lửa cho anh nằm.
(Minh Huệ)
1. Ví dụ : sgk / 68
Tiếng Việt
Tiết : 95
b) Về thăm nhà Bác làng Sen,
Có hàng râm bụt thắp lên lửa hồng.
(Nguyễn Đức Mậu)
Tăng sức gợi cảm
Tăng sức gợi hình
ẨN DỤ
I. Ẩn dụ là gì ?
1. Ví dụ : sgk / 68
Tiếng Việt
Tiết : 95
2. Ghi nhớ : sgk / 68
Ẩn dụ là gọi tên sự vật, hiện tượng
này bằng tên sự vật, hiện tượng khác
có nét tương đồng với nó nhằm tăng
sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt.

ẨN DỤ
I. Ẩn dụ là gì ?
Tiếng Việt
Tiết : 95
? Cỏch 1 : L cỏch di?n d?t bỡnh thu?ng.
? Cỏch 2 : S? d?ng so sỏnh lm cho cõu van cú tớnh hỡnh tu?ng v bi?u c?m hon so v?i cỏch núi bỡnh thu?ng.
? Cỏch 3 : S? d?ng ?n d? lm cho cõu van cú tớnh hỡnh tu?ng v bi?u c?m hon so v?i cỏch 1. Cõu van cú tớnh hm xỳc cao hon.
Bài tập 1 : So sánh đặc điểm và tác dụng của ba cách diễn đạt sau đây :
Cách 1 : Bác Hồ mái tóc bạc
Đốt lửa cho anh nằm

Cách 2 : Bác Hồ như người cha
Đốt lửa cho anh nằm

Cách 3 : Người Cha mái tóc bạc
Đốt lửa cho anh nằm
ẨN DỤ
II. Các kiểu ẩn dụ
1. Ví dụ : sgk / 68, 69
Tiếng Việt
Tiết : 95
I. Ẩn dụ là gì ?
Ẩn dụ phẩm chất
a) Ngày ngày Mặt Trời đi qua trên lăng
Thấy một Mặt Trời trong lăng rất đỏ
(Viễn Phương)
ẨN DỤ
II. Các kiểu ẩn dụ
1. Ví dụ : sgk / 68, 69
b) Về thăm nhà Bác làng Sen,
Có hàng râm bụt thắp lên lửa hồng.
(Nguyễn Đức Mậu)
Tiếng Việt
Tiết : 95
I. Ẩn dụ là gì ?
Ẩn dụ cách thức
Hi?n tu?ng hoa n?
lửa hồng
Màu đỏ của hoa râm bụt
thắp
Cách thức thực hiện
Tương đồng về hình thức
Ẩn dụ hình thức
ẨN DỤ
II. Các kiểu ẩn dụ
1. Ví dụ : sgk / 68, 69
c) Chao ôi, trông con sông, vui như thấy nắng giòn tan sau kì mưa dầm, vui như nối lại chiêm bao đứt quãng.
Tiếng Việt
Tiết : 95
I. Ẩn dụ là gì ?
Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác
n?ng giũn tan
Thính giác
Chuyển đổi
cảm giác
n?ng r?c r?
Thị giác
ẨN DỤ
II. Các kiểu ẩn dụ
1. Ví dụ : sgk / 68, 69
Tiếng Việt
Tiết : 95
I. Ẩn dụ là gì ?
b)
Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác
n?ng giũn tan
Thính giác
Chuyển đổi
cảm giác
n?ng gay g?t
Thị giác
c)
ẨN DỤ
II. Các kiểu ẩn dụ
1. Ví dụ : sgk / 68, 69
Tiếng Việt
Tiết : 95
I. Ẩn dụ là gì ?
2. Ghi nhớ : sgk / 69
Có bốn kiểu ẩn dụ thường gặp :
Ẩn dụ hình thức;
Ẩn dụ cách thức;
Ẩn dụ phẩm chất;
Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác.
ẨN DỤ
II. Các kiểu ẩn dụ
Bài tập 2 : Tìm các ẩn dụ tượng hình trong những ví dụ dưới đây. Nêu lên nét tương đồng giữa các sự vật, hiện tượng được so sánh ngầm với nhau.
Tiếng Việt
Tiết : 95
I. Ẩn dụ là gì ?
Thuyền về có nhớ bến chăng ?
Bến thì một dạ khăng khăng đợi thuyền. (Ca dao)
III. Luyện tập
b) Gần mực thì đen, gần đèn thì sáng (Tục ngữ)
a) Ăn quả nhớ kẻ trồng cây (Tục ngữ)
d) Ngày ngày Mặt Trời đi qua trên lăng
Thấy một Mặt Trời trong lăng rất đỏ (Viễn Phương)
ẨN DỤ
II. Các kiểu ẩn dụ
Bài tập 2 : Tìm các ẩn dụ tượng hình trong những ví dụ dưới đây. Nêu lên nét tương đồng giữa các sự vật, hiện tượng được so sánh ngầm với nhau.
Tiếng Việt
Tiết : 95
I. Ẩn dụ là gì ?
 Ẩn dụ cách thức
 Ẩn dụ hình thức
III. Luyện tập
a) Ăn quả nhớ kẻ trồng cây (Tục ngữ)
ẨN DỤ
II. Các kiểu ẩn dụ
Bài tập 2 : Tìm các ẩn dụ tượng hình trong những ví dụ dưới đây. Nêu lên nét tương đồng giữa các sự vật, hiện tượng được so sánh ngầm với nhau.
Tiếng Việt
Tiết : 95
I. Ẩn dụ là gì ?
 Ẩn dụ cách thức
 Ẩn dụ hình thức
III. Luyện tập
b) Gần mực thì đen, gần đèn thì sáng (Tục ngữ)
 Mực , đen : đen có nét tương đồng về phẩm chất với “cái xấu”.
 Đèn , sáng : sáng có nét tương đồng về phẩm chất với “cái tốt, cái hay, cái tiến bộ”.
ẨN DỤ
II. Các kiểu ẩn dụ
Bài tập 2 : Tìm các ẩn dụ tượng hình trong những ví dụ dưới đây. Nêu lên nét tương đồng giữa các sự vật, hiện tượng được so sánh ngầm với nhau.
Tiếng Việt
Tiết : 95
I. Ẩn dụ là gì ?
 Ẩn dụ cách thức
Thuyền về có nhớ bến chăng ?
Bến thì một dạ khăng khăng đợi thuyền. (Ca dao)
 Ẩn dụ hình thức
III. Luyện tập
 Thuyền chỉ người đi xa, bến chỉ người ở lại . Đây là ẩn dụ phẩm chất.
ẨN DỤ
II. Các kiểu ẩn dụ
Bài tập 3 : Tìm những ẩn dụ chuyển đổi cảm giác trong các câu văn, câu thơ dưới đây và nêu lên tác dụng của những ẩn dụ ấy trong việc miêu tả sự vật, hiện tượng.
Tiếng Việt
Tiết : 95
I. Ẩn dụ là gì ?
 Ẩn dụ hình thức
III. Luyện tập
a) Buổi sáng, mọi người đổ ra đường. Ai cũng muốn ngẩng lên cho thấy mùi hồi chín chảy qua mặt. (Tô Hoài)
b) Cha lại dắt con đi trên cát mịn
Ánh nắng chảy đầy vai. (Hoàng Trung Thông)
c) Ngoài thềm rơi chiếc lá đa
Tiếng rơi rất mỏng như là rơi nghiêng. (Trần Đăng Khoa)
ẨN DỤ
II. Các kiểu ẩn dụ
Bài tập 3 : Tìm những ẩn dụ chuyển đổi cảm giác trong các câu văn, câu thơ dưới đây và nêu lên tác dụng của những ẩn dụ ấy trong việc miêu tả sự vật, hiện tượng.
Tiếng Việt
Tiết : 95
I. Ẩn dụ là gì ?
 Ẩn dụ cách thức
 Ẩn dụ hình thức
III. Luyện tập
a) Buổi sáng, mọi người đổ ra đường. Ai cũng muốn ngẩng lên cho thấy mùi hồi chín chảy qua mặt. (Tô Hoài)
Tạo sự liên tưởng mới lạ.
b) Cha lại dắt con đi trên cát mịn
Ánh nắng chảy đầy vai. (Hoàng Trung Thông)
c) Ngoài thềm rơi chiếc lá đa
Tiếng rơi rất mỏng như là rơi nghiêng. (Trần Đăng Khoa)
Câu 1: Điền từ còn thiếu vào chỗ trống để hoàn chỉnh định nghĩa sau :
Ẩn dụ là gọi tên sự vật, hiện tượng này bằng tên sự vật hiện tượng khác có nét (1)………………, nhằm tăng sức (2)…………., (3)………… cho sự diễn đạt.
Câu 2: Câu nào sau đây có sử dụng ẩn dụ ? Và cho biết nó thuộc kiểu ẩn dụ nào ?
Nói ngọt lọt đến xương.
b) Mặt trời mọc ở đằng đông.
c) Thấy anh như thấy mặt trời
Chói chang khó ngó, trao lời khó trao.
d) Trâu ơi ta bảo trâu này.
tương đồng
gợi hình
gợi cảm
X
Ẩn dụ chuyển đổi
cảm giác
Ẩn dụ
Ẩn dụ là gì ?
Các kiểu
ẩn dụ
Ẩn dụ hình thức
Ẩn
dụ
cách
thức
Ẩn dụ
chuyển
đổi
cảm
giác
Ẩn dụ phẩm chất
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Về nhà học bài, xem lại BT và làm BT còn lại.
Chuẩn bị “ Hoán dụ” cho tiết tiếng Việt sau.
ẨN DỤ
II. Các kiểu ẩn dụ
Bài tập 3 : Tìm những ẩn dụ chuyển đổi cảm giác trong các câu văn, câu thơ dưới đây và nêu lên tác dụng của những ẩn dụ ấy trong việc miêu tả sự vật, hiện tượng.
Tiếng Việt
Tiết : 95
I. Ẩn dụ là gì ?
 Ẩn dụ cách thức
 Ẩn dụ hình thức
III. Luyện tập
d) Em thấy cả trời sao
Xuyên qua từng kẻ lá
Em thấy cơn mưa rào
Ướt tiếng cười của bố.
( Phan Thế Cải )
Tạo sự liên tưởng mới lạ.