PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO MỘC HÓA
TRƯỜNG THCS BÌNH HOØA ÑOÂNG
NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG THẦY CÔ
VÀ CÁC EM
KIỂM TRA BÀI CŨ
So sánh ngang bằng
Nhân hóa
So sánh không ngang bằng
Có hai kiểu so sánh :
- So sánh ngang bằng
- So sánh không ngang bằng
NHÂN HÓA
II/ Các kiểu nhân hóa
I/ Nhân hóa là gì ?
1. Ví dụ : sgk / 56, 57
trời


Muôn nghìn cây mía

Kiến

Đầy đường
(Trần Đăng Khoa)
Ông
Mặc áo giáp đen
Ra trận
Trong đoạn thơ bên trời được gọi bằng gì ?
Cách gọi như vậy có tác dụng gì ?
Trong ví dụ , ông trời có những hoạt động nào ?
Dùng các hoạt động của con người nay dùng để miêu tả bầu trời trước cơn mưa có tác dụng gì ?
Múa gươm
Hành quân
 Làm cho sự vật (trời) trở nên gần gũi với con người.
 Làm tăng tính biểu cảm cho câu thơ, làm cho quang cảnh trước cơn mưa sống động hơn.
Trong ví dụ bên, mía có hành động gì và kiến có hành động gì ?
- Bầu trời đầy mây đen.
- Muôn nghìn cây mía ngả nghiêng, lá bay phấp phới.
- Kiến bò đầy đường.
So sánh cách diễn đạt ở ví dụ (a) và ví dụ (b), cách miêu tả sự vật, hiện tựơng ở ví dụ nào hay hơn và hay ở chỗ nào ?
a)
b)
 Cách miêu tả sự vật, hiện tựơng ở vd (a) hay hơn. Ở vd b là cách miêu tả thông thường, ở vd a các sự vật được tác giả gán cho những hành động của con người vì thế làm cho đoạn thơ sinh động hơn.
Nhân hóa là gì và có tác dụng như thế nào ?
Nhân hóa là gọi hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật, … bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người; làm cho thế giới loài vật , cây cối, đồ vật , … trở nên gần gũi với con người, biểu thị được những suy nghĩ, tình cảm của con người.
2. Ghi nhớ : sgk / 57
Nhân hóa là gọi hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật, … bằng những từ ngữ vốn được dùng để gọi hoặc tả con người; làm cho thế giới loài vật , cây cối, đồ vật , … trở nên gần gũi với con người, biểu thị được những suy nghĩ, tình cảm của con người.

NHÂN HÓA
I/ Nhân hóa là gì ?
Bài tập : So sánh cách diễn đạt trong hai đoạn văn sau đây :
Bến cảng lúc nào cũng . Tàu , tàu đậu đầy mặt nước. Xe , xe nhận hàng về và chở hàng ra. Tất cả đều . (Phong Thu)
Bến cảng lúc nào cũng rất nhiều tàu xe. Tàu lớn , tàu bé đậu đầy mặt nước. Xe to , xe nhỏ , nhận hàng về và chở hàng ra . Tất cả điều hoạt động liên tục.
đông vui
mẹ
con
anh
em tíu tít
bận rộn
Có sử dụng nhân hóa làm cho quan cảnh bến cảng được miêu tả sinh động hơn; người đọc dễ hình dung được cảnh nhộn nhịp ở bến cảng.
Chỉ là cách miêu tả bình thường. Vì thế mà đoạn văn không sinh động bằng đoạn văn có sử dụng nhân hóa.
I/ Nhân hóa là gì ?
II/ Các kiểu nhân hóa
1. Ví dụ : sgk / 57
a) Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay lại thân mật sống với nhau, mỗi người một việc, không ai tị ai cả.

b) Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù. Tre xung phong vào xe tăng, đại bác. Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín.
c) Trâu ơi, ta bảo trâu này
Trâu ra ngoài ruộng, trâu cày với ta.
Tìm những sự vật được nhân hóa trong các ví dụ trên ?
(Ca dao)
(Thép mới)
(Chân, Tay, Tai, Mắt, Miệng)
a) Từ đó, lão Miệng, bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay lại thân mật sống với nhau, mỗi người một việc, không ai tị ai cả.
b) Gậy tre, chông tre chống lại sắt thép của quân thù. Tre xung phong vào xe tăng, đại bác. Tre giữ làng, giữ nước, giữ mái nhà tranh, giữ đồng lúa chín.
c) Trâu ơi, ta bảo trâu này
Trâu ra ngoài ruộng, trâu cày với ta.
NHÂN HÓA
I/ Nhân hóa là gì ?
II/ Các kiểu nhân hóa
1. Ví dụ : sgk / 57
Mi?ng
Tai,
M?t,
Chân
Tay
lão, bác, cô, cậu
 Dùng những từ vốn gọi người để gọi vật.
tre
Trâu
chống lại, xung phong , giữ
 Dùng những từ vốn chỉ hành động của người để chỉ hành động của vật.
ơi
 Trò chuyện, xưng hô với vật như đối với người
I/ Nhân hóa là gì ?
II/ Các kiểu nhân hóa
1. Ví dụ : sgk / 57
2. Ghi nhớ : sgk / 58
Có ba kiểu nhân hóa thường gặp là :
1. Dùng những từ vốn gọi người để gọi vật.
2. Dùng những từ ngữ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ hoạt động, tính chất của vật.
3. Trò chuyện, xưng hô với vật như đối với người.

NHÂN HÓA
I/ Nhân hóa là gì ?
II/ Các kiểu nhân hóa
Bài tập : Hãy cho biết phép nhân hóa trong mỗi đoạn trích sau được tạo ra bằng cách nào và tác dụng của nó nhu thế nào ?
a) Núi cao chi lắm núi ơi
Núi che mặt trời chẳng thấy người thương !

b) Nước đầy và nước mới thì cua cá cũng tấp nập xuôi ngược, thế là bao nhiêu cò, sếu, vạc, cốc, le, sâm cầm, vịt trời, bồ nông, mòng, két ở các bãi sông xơ xác tận đâu cũng bay cả về vùng nước mới để kiếm mồi. Suốt ngày, họ cãi cọ ôm bốn gốc đầm, có khi chỉ vì tranh một mồi tép, có những anh Cò gầy vêu vao ngày ngày bì bõm lội bùn tím cả chân mà vẫn hếch mỏ, chẳng được miếng nào.

( Tô Hoài)
(Ca dao)
- tấp nập; cãi cọ om sòm  dùng từ ngữ vốn chỉ hoạt động, tính chất của của người để chỉ hoạt động tính chất của vật  Làm cho thế giới loài vật hiện lên sinh động.
- họ, anh  dùng từ ngữ vốn gọi người để gọi vật  Làm cho sự vật trở nên gần gũi với con người.
núi ơi  Trò chuyện, xưng hô với vật như đối với người.
 Làm cho sự vật trở nên gần gũi với con người.
NHÂN HÓA
I/ Nhân hóa là gì ?
II/ Các kiểu nhân hóa
III/ Luyện tập
Bài tập 3 : Hai cách viết dưới đây có gì khác nhau ? Nên chọn cách viết nào cho văn bản biểu cảm và chọn cách viết nào cho văn bản thuyết minh ?
Cách 1 : Trong họ hàng nhà chổi thì cô bé Chổi Rơm vào loại xinh xắn nhất. Cô có chiếc váy vàng óng, không ai đẹp bằng. Áo của cô cũng bằng rơm thóc nếp vàng tươi, được tết săn lại, cuốn từng vòng quanh người, trông cứ như áo len vậy.
(Vũ Duy Thông )
Cách 2 : Trong các loại chổi, chổi rơm vào loại đẹp nhất. Chổi được tết bằng rơm nếp vàng. Tay chổi được tết săn lại thành sợi và quấn thành cuộn.
NHÂN HÓA
I/ Nhân hóa là gì ?
II/ Các kiểu nhân hóa
III/ Luyện tập
Cách 1: Tác giả dùng nhiều phép nhân hóa làm cho sự vật gần gũi với con người hơn, có tính biểu cảm hơn. Nên dùng cách này cho văn biểu cảm.
Cách 2 :Là cách miêu tả thông thường. Nên dùng cách này cho văn bản thuyết minh.
Bài tập 3
Bài tập 4 : Hãy cho biết phép nhân hóa trong mỗi đoạn trích sau được tạo ra bằng cách nào và tác dụng của nó nhu thế nào ?
I/ Nhân hóa là gì ?
III/ Luyện tập
NHÂN HÓA
II/ Các kiểu nhân hóa
(Võ Quảng)
(Nguyễn Trung Thành)
Dùng những từ vốn chỉ hoạt động, tính chất của người để chỉ hoạt động tính chất của vật  Làm cho sự vật gần gũi với con người hơn.
d) Cả rừng xà nu hàng vạn cây không có cây nào bị thương. Có những cây bị chặt đứt ngang nửa thân mình, đổ ào ào như một trận bão. Ở chỗ vết thương, nhựa ứa ra, tràn trề, thơm ngào ngạt, long lanh dưới nắng hè gay gắt, rồi dần dần bầm lại, đen và đặc quyện lại thành từng cục máu lớn.
c) Dọc sông, những chòm cổ thụ dáng mãnh liệt đứng tầm ngâm lặng nhìn xuống nước. […] Nước bị cản bọt văng tứ tung, thuyền vùng vằng cứ trụt xuống, quay đầu về chạy lại về Hòa Phước.
d) Cả rừng xà nu hàng vạn cây không có cây nào bị thương. Có những cây bị chặt đứt ngang nửa thân mình, đổ ào ào như một trận bão. Ở chỗ vết thương, nhựa ứa ra, tràn trề, thơm ngào ngạt, long lanh dưới nắng hè gay gắt, rồi dần dần bầm lại, đen và đặc quyện lại thành từng cục máu lớn.
 Dùng những từ vốn chỉ hoạt động, tính chất, bộ phận của người để chỉ hoạt động tính chất của vật  Làm cho sự vật trở nên gần gũi với con người.

Câu 2 : Câu ca dao “Buồn trông con nhện giăng tơ
Nhện ơi, nhện hỡi, nhện chờ mối ai ?
Là thuộc kiểu nhân hóa gì ?
a. Dùng những từ vốn gọi người đẻ goi vật.
b. Trò chuyện, xưng hô với vật như đối với người.
c. Dùng những từ vốn
d. Cả a, b, c.
Câu 1 : Câu nào sau đây có sử dụng nhân hóa ?
a. Hai cái bàn này dài bằng nhau.
b. Ngày Huế đổ máu.
c.Áo chàm đưa buổi phân li.
d. Buồn trông con nhện giăng tơ
Nhện ơi, nhện hỡi, nhện chờ mối ai ?
- Về nhà học bài, xem lại vd và BT và làm BT còn lại.
- Soạn “Ẩn dụ” :
+ Đọc kĩ vd ở phần I và II và trả lời các câu hỏi của ví dụ.
+ Làm luyện tập.
Kính chúc quý Thầy Cô nhiều sức khỏe.
Chúc các em học tốt