ND : 15.9.2011 5 Tiết 1, 2
PHƯƠNG CHÂM VỀ CHẤT VÀ PHƯƠNG CHÂM VỀ LƯỢNG
I. Mục tiêu cần đạt:
- HS nắm lại phương châm về chất và lượng . Từ đó có cách sử dụng tốt trong giao tiếp.
- Tăng cường luyện tập để nắm vững cách sử dụng.
II.. Chuẩn bị
- GV tìm các dạng bài tập cho Hs luyện
- HS vững nội dung hai phương châm chất và lượng.
III. chức các hoạt động dạy - học :
Hoạt động của thầy và trò
Nội dung

động 1 : Lí thuyết
nào là phương châm về lượng ?
- Hs nhắc lại khái niệm về PC về lượng
- GV cho HS lấy ví dụ

nào là phương châm về chất ?
- GV cho HS lấy ví dụ


động 2 : Luyện tập
1- Trong các câu sau, câu nào không tuân thủ phương châm về chất
Tôi nhìn thấy 1 con lợn to bằng con trâu.
mẹ mình đều là giáo viên dạy học.
2- Có 2 vị chưa quen nhau nhưng cùng gặp nhau trong 1 hội nghị. Để làm quen, 1 vị hỏi:
- Bây giờ anh làm việc ở đâu?
Vị kia trả lời :
- Bây giờ tôi đang làm việc ở đây.
Trong 2 lời hội thoại, lời thoại nào không tuân thủ phương châm hội thoại ? Vì sao.
Lời thoại không tuân thủ về lượng hay về chất.
2
3. Hãy nhận xét sự tuân thủ phương châm về lượng trong câu trả lời của bé Hồng ( Trong lòng mẹ ). Cho biết vì sao Hồng lại trả lời thừa:
Một hôm, cô gọi tôi đến bên cười hỏi:
- Hồng! Mày Có muốn vào Thanh Hoá với mẹ mày không ?
Tôi cũng cười đáp lại cô tôi:
- Không, cháu muốn vào. Cuối năm thế nào mợ cháu cũng về.
4. Tìm các yếu tố ngôn ngữ chứng tỏ người nói thận trọng trong thông tin mà mình đưa ra trong các câu nói sau:
a. Người nhà lí trưởng hình như không dám hành hạ một người ốm nặng...
b. Có người cho rằng: Bài toán dân số đã được đặt ra từ thời cổ đại.
c. Người ta đồn rằng trên đời này người ta không chừa những người Chợ nữa nó ạ
5. Các thành ngữ sau liên quan đến phương châm hội thoại nào?
- ăn ngay, nói thật.
- Nói phải củ cải cũng nghe.
6. Phương châm hội thoại nào không được tuân thủ và được thể hiện qua câu nào trong đoạn thoại sau .
Nam : Từ khi sinh ra đến giờ bạn có thấy con trâu nào chưa ?
Hùng : Tớ vừa thấy một con trâu bé bằng con chuột nhắc ở trên đường .
I. Lí thuyết
1- Khái niệm về phương châm về lượng
- Khi giao tiếp cần nói cho có nội dung: dung của lời nói phải đúng như yêu cầu giao tiếp, không thừa, không thiếu.
2- Phương châm về chất
- Khi giao tiếp đừng nói những điều mà mình không tin là không đúng hay không có bằng chứng xác thực
II. tập
BT1 :
Câu a phương châm về chất.

Câu b : phương châm về lượng

BT 2 :
a. Lời thoại không tuân thủ phương châm hội thoại là : Bây giờ tôi đang làm việc ở đây.
Vì không đáp ứng yêu cầu của người hỏi